काठमाडौँ । विश्व प्रविधि कम्पनी गुगलले अमेरिकाबाहिर आफ्नो सबैभन्दा ठूलो कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) हब भारतमा निर्माण प्रक्रिया अघि बढाएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् । भारतको आन्ध्र प्रदेशस्थित विशाखापट्टनममा निर्माण हुन लागेको उक्त परियोजनालाई दक्षिण एशियाको प्रविधि क्षेत्रमा ठूलो उपलब्धिका रूपमा हेरिएको छ ।

रिपोर्टहरूका अनुसार करिब १५ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको परियोजनामार्फत क्लाउड कम्प्युटिङ, डेटा प्रोसेसिङ, एआई अनुसन्धान तथा डिजिटल पूर्वाधार विकास गरिनेछ । गुगलले भारतलाई विश्वव्यापी डिजिटल बजार, प्राविधिक जनशक्ति तथा तीव्र रूपमा विस्तार भइरहेको एआई इकोसिस्टमका कारण रणनीतिक केन्द्रका रूपमा छनोट गरेको बताइएको छ ।

भारत सरकारले पछिल्ला वर्षहरूमा डिजिटल अर्थतन्त्र, सेमिकन्डक्टर, एआई तथा उच्च प्रविधि क्षेत्रमा विदेशी लगानी आकर्षित गर्ने नीति अघि बढाइरहेको छ । त्यसकै परिणामस्वरूप बहुराष्ट्रिय प्रविधि कम्पनीहरूले भारतमा ठूलो मात्रामा लगानी विस्तार गर्न थालेका छन् ।

विशेषज्ञहरूका अनुसार यो परियोजनाले भारतलाई विश्वव्यापी एआई प्रतिस्पर्धामा अझ बलियो स्थान दिलाउन सक्छ। साथै हजारौं प्राविधिक रोजगारी सिर्जना हुनुका साथै अनुसन्धान, स्टार्टअप तथा डिजिटल सेवा क्षेत्रमा समेत व्यापक प्रभाव पर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

दक्षिण एशियामा तीव्र रूपमा बढिरहेको एआई तथा डिजिटल प्रतिस्पर्धाको सन्दर्भमा भारतको यो कदमलाई रणनीतिक रूपमा महत्वपूर्ण मानिएको छ । नेपालसहित क्षेत्रीय मुलुकहरूले पनि प्रविधि शिक्षा, डिजिटल पूर्वाधार तथा एआई नीतिमा अब थप ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता देखिएको विश्लेषकहरूको भनाइ छ ।